Daniël en Martine in de leeuwenkuil

Aan het begin van de training Leadership Life Support vertel ik mijn persoonlijke verhaal. Ik vertel hoe ik, als SEH-arts, er toe gekomen ben trainer/coach te worden en waarom mijn interesse groeit op gebied van samenwerking en communicatie in stressvolle omstandigheden. Ik noem het verhaal “Daniël en Martine in de leeuwenkuil”. Voor mensen die zich overigens herkennen in het verhaal: Daniël is een gefingeerde naam, om het allemaal wel even veilig te houden.

Afbeelding

Het is een drukke dienst op de spoedeisende hulp, zo’n twee jaar geleden. Er wordt een A-trauma aangekondigd, dat betekent een hoogenergetisch trauma met (mogelijk)  hemodynamische of respiratoire instabiliteit. Wegens drukte is het team waarmee we de patiënt gaan opvangen, beperkt met 1 aios anesthesie (Daniël), 1 verpleegkundige en 1 SEH-arts (ik dus). Als de patiënt binnen gebracht wordt, zit ze tot mijn verbazing half rechtop op de brancard. Niet geplankt, niet gekraagd! Mijn verbazing wordt verbijstering als ik hoor dat ze waarschijnlijk een femurfractuur heeft en uit de auto geslingerd is!! Verder heeft ze een pijnlijke rechter thorax, heeft ze een lage zuurstofsaturatie, een snelle pols en een lage bloeddruk. Oei oei! Niet goed, zullen we maar zeggen!

Ok, nek stabiliseren, patiënt overtillen. Ademweg is vrij, pneumothorax rechts met lage saturatie (geen spanningspneu), shock waarschijnlijk op basis van hypovolemie bij femurfractuur. Een hele klus dus voor zo’n klein team en ik heb inmiddels een natte rug onder mijn loodschort! Ik vraag via de verpleegkundige om assistentie aan de assistent van de chirurgie en die laat weten ‘zo wel te komen’ (het is erg druk). Ik breng inmiddels een thoraxdrain in, Daniël het tweede infuus en de verpleegkundige bestelt vast RBC’s en FFP’s. Dan gaat het mis……

Niet met de patiënt gelukkig, maar wel met ons teamwork. Daniël en ik krijgen een meningsverschil over het al dan niet vullen van de patiënt en of dat wel of niet met bloed moet. Ik vind van wel, Daniël vindt van niet, om voor mij onbegrijpelijke redenen. Verder vind ik dat patiënt geïntubeerd moet worden en ook daar zijn we het niet over eens. Daniël laat zich niet overtuigen door mijn argumenten en blijft bij zijn standpunt… en ik ook. Probleem! Inmiddels zit ik tot over mijn oren in de stress, heb ik vlekken in mijn hals en ben ik meer dan gefrustreerd. Ik ben toch teamleider? Ik ben dus de baas! Ik dien de patiënt RBC’s toe en maak het traumaschema af. De spanning is om te snijden in de traumakamer, er is geen normaal contact meer tussen Daniël en mij en de verpleegkundige wordt doodongelukkig, want die zit tussen twee vuren (en conflicterende opdrachten) in.

Al met al gaat de patiënt met een waslijst aan letsels (inclusief een C7 fractuur!) naar OK voor haar femurfractuur en de verpleegkundige en ik kunnen opgelucht een kopje koffie gaan drinken……

Als we evalueren zijn we het er over eens dat de communicatie geen schoonheidsprijs verdient, maar ik ben wel tevreden dat ik zo voor mijn patiënt opgekomen ben en mijn rol als teamleider ‘gepakt’ heb en zo lekker assertief geweest ben….

en dan gaat de telefoon…….

de traumatoloog belt van OK……

“Zeg Martine, wat vond je eigenlijk van de linker knie??”

“Linker knie??? Welke linker knie???? Rechter femur bedoel je toch?!”

De linker knie blijkt volledig kapot te zijn, zeer fors gezwollen met onder andere een zeer communitieve tibiaplateaufractuur! Nooit gezien!

Nu zou ik dit gemiste letsel goed kunnen praten, omdat het letsel aan de linker knie niet levensbedreigend was, terwijl de patiënt een heel aantal letsels had die veel bedreigender waren. Of dat iedereen wel eens een letsel mist. Helaas weet ik beter!

Ik weet dat doordat ik een meningsverschil in de traumakamer niet handig aangepakt heb (zacht uitgedrukt), mijn ego liet botsen met die van een ander, mijn rol als teamleider niet goed heb uitgevoerd. Hoe duidelijk heb ik om hulp gevraagd bij de aios chirurgie? Waarom heb ik de traumatoloog niet direct gebeld bij zo’n onverwacht zwaar gewonde patiënt? Waarom heb ik hem niet om back-up gevraagd toen ik in een conflict situatie terecht kwam? Waarom heb ik het tot ruzie laten komen aan het bed van een patiënt? Dát is mijn taak als teamleider!

Er is dus veel meer dan het doen van een ABCDE bij de opvang van een acuut zieke patiënt! Ik werk al meer dan 10 jaar op een spoedeisende hulp inmiddels en ik ben er  van overtuigd geraakt, dat iedereen kan leren hoe je een ABC moet doen, maar effectief communiceren en samenwerken rondom een acuut zieke patiënt is iets wat bijzonder moeilijk is en maar heel weinig aandacht krijgt.

Gelukkig zijn er steeds meer ziekenhuizen die hun teams trainen op dit gebied. Laat samenwerken rondom een acuut zieke patiënt nooit een leeuwenkuil worden, vreet elkaar niet op! Leer je kwaliteiten inzetten, herken je valkuilen en wees je bewust van wat jouw aandeel is als dingen niet zo gaan zoals ze zouden moeten gaan. Weet jij hoe jouw gedrag het gedrag van de ander beïnvloedt?

Mijn missie met Closing-the-loop is dan ook artsen en verpleegkundigen door zelfinzicht en zelfkennis en het training van (oa communicatieve) vaardigheden beter te laten samenwerken en communiceren in (stressvolle) omstandigheden, dat is namelijk de volgende stap in vergroten van de veiligheid in onze patiëntenzorg!

Ben je geïnteresseerd geraakt of herken je bovenstaande situatie? Reageer dan hieronder of kijk op http://www.closing-the-loop.nl voor meer informatie!

One thought on “Daniël en Martine in de leeuwenkuil

  1. He super!

    Verstuurd vanaf mijn iPhone

    > Op 26 sep. 2013 om 11:15 heeft Closing-the-loop het volgende geschreven: > > >

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s